Forex piyasası, sahip olduğu ve yatırımcılara sunduğu birçok özellik sayesinde yatırım yapmak ve buna bağlı olarak da para kazanmak için harikulade bir mecra olarak konumlandırılabilir. Ancak unutulmamalı ki, her yatırım ve yüksek kazanç imkânı beraberinde birtakım riskler getirmektedir. Dolayısıyla bu piyasanın da bazı önemli riskleri bulunmaktadır. Hemen her biri aşılabilecek ve karşılanabilecek nitelikteki riskleri alt başlıklar altında ele alarak hem onlar hakkında bilgi verelim hem de çözüm yollarını da sıralayalım.

Eğitim Sırasında Yetersiz Öz Değerlendirme

Forex piyasasında işlem yapan, bu piyasa üzerinden para kazanan ya da para kaybeden hemen herkes bu piyasaya dair bazı eğitimler almış kişilerdir. Sıfır bilgi ile forex dünyasında yer alan ve düzenli olarak para kazanan bir kişiyi düşünmek hemen her işlemde gerçekleşmesi neredeyse imkânsın mucizelerin sürekli olarak arka arkaya gerçekleştiği anlamına gelebilir ki bunun olması tabii ki hiç mümkün değildir.

Başta aracı kurumlar tarafından sağlanan eğitimler olmak üzere öncelikle yapılması gereken forex hakkında bilgi sahibi olmaktır. Fiziksel ya da elektronik ortamda bulunabilecek çok sayıda kitap ile temel bilgiler edinilebilir veya forex piyasasında başarılı olmuş yatırımcılara dair hikayeler okunabilir. Diğer yandan özellikle de aracı kurumlar tarafından sunulan ve genellikle de temel bilgiler içeren ücretsiz e-kitaplara da göz atılabilir. Çevrimiçi eğitimler, webinar adı altında gerçekleştirilen etkileşimli dijital öğrenme etkinlikleri de elde edilen temel bilgilerin üzerine yenilerini eklemenizi sağlar.

Forex’te yatırım yapacak kişinin her bir eğitim aşamasında ya da karşısına çıkan her eğitim etkinliğinde yapması gereken kuşkusuz o bilgileri ve kazanımları en iyi şekilde edinmektedir. Ancak gelecekteki riskleri aza indirmek ve hatta yok etmek için yapması gereken bir başka şey de her aşamada kendisini yoklamaktır. Çünkü her bir eğitimle birlikte kişi, edindiği bilgilerden yola çıkarak bu piyasada başarılı olup olamayacağını farkında olmasa bile bilinçaltında değerlendirmeye tabi tutar. Bunun farkında olan hemen her kişi kendisine doğru soruları sorarak attığı adımlardan emin olmalıdır. Bu soruları şu şekilde sıralayabiliriz:

  • Forex piyasasını tam olarak anlayabilir, kavrayabiliyor ve gözlemleyebiliyor muyum?
  • Gerçek para ile yatırım yapacağım zaman uğrayabileceğim zararı kabullenebilir miyim?
  •  Gerçek para ile işlem yapacağım zaman oluşacak stresi ve dolayısıyla da kendimi soğukkanlı bir şekilde yönetebilir miyim?
  • Yatırım amacıyla kullanacağım paranın tamamen kaybedilmesi halinde bu durum mevcut yaşam kalitemi ve geleceğimi etkileyecek mi?
  • Mevcut işlerim ve aile yaşantım nedeniyle forex piyasasını, dolayısıyla da dünya gündemini, gelişmeleri, öngörüleri, beklentileri, olayları, olmayanları, temel analizleri, teknik analizleri bir araya getirip onları değerlendirebilecek zamanım, yeteneğim, bilgim ve kapasitem olacak mı?
  • Forex benim için neden doğru yatırım alanı?

Emin olun bu soruları çoğaltmak mümkün. Çünkü forex’i tanımak ve orada başarılı olacağına emin olmak isteyen hemen herkes aslında forex ile benliği arasında bir tanıştırma işi yapmaktadır. Forex ve kişi anlaşabilir ve mutlu olabileceklerine inanırlarsa yola devam edebilirler. Bu açıdan eğitim sürecini flört süreci olarak da ele alabiliriz.

Bilgi ve Deneyim Eksikliği

Alınan eğitim süreçleri boyunca doğru soruları kendisine soran ve tatmin edici yanıtları alan kişiler gönül rahatlığı ile bir sonraki aşamaya geçebilirler. Ancak doğrudan forex piyasasına girerek gerçek para ile yatırım yapmalarını kesinlikle önermiyoruz. Zira bu piyasada başarılı olabilmek için edinilen bilgi birikiminin yanı sıra ciddi bir deneyim de gerekmektedir.

Ders çalışır gibi edinilen bilgilerin pratikte bir karşılığının olması gerekir. Aksi halde sadece tanımlara doğru yanıt verilebilir veya neyin ne olduğu bilinebilir. Ancak bu durumun bir adım ötesine geçebilmek yani forex piyasasını oluşturan, onu bir araya getiren neredeyse her unsurun birbiriyle olan ilişkisini bilmek, tanımak gerekmektedir. Piyasalara dair haberleri, analizleri, değerlendirmeler, öngörüleri, temel analizleri ve teknik analizleri adeta sıradan bir şey okur gibi okuyabilmeli ve daha da önemlisi anlamlandırabilmelisiniz. Eğer bunun gerçekleşmediğini düşünüyorsanız eksikleri tamamlamalı ve eğitim aşamasındaki soruları yeniden kendinize sormalısınız.

Bu konuda hemen şunu da söylemeliyiz ki, eğitimler boyunca karşılaşacağınız bilgilerin doğruluğundan emin olmak zorundasınız. Dolayısıyla söz konusu bilgilerin kaynaklarının da kesinlikle güvenilir olduğunu sorgulamalısınız. Özellikle de bazı ücretsiz e-kitaplara dikkatle yaklaşmanız gerektiğini, söz konusu kitabı hazırlayanın kim olduğunu, arkasında bir aracı kurum varsa ne kadar güvenilir olduğunu araştırmalısınız.

Eğitim konusunda öğrenmeniz gereken her şeyi öğrenip sahip olmanız gereken tüm kazanımları elde ettiğinizi düşünelim. Hemen hesap açarak birikiminizi kullanmak mı gerekir? Kesinlikle hayır! Çünkü sırada sanal para kullanarak demo hesap üzerinden uzun süre işlem yaparak deneyim kazanmak var.

Forex dünyasının ve ona bağlı olarak aracı kurumların yatırımcılara sunduğu en güzel hizmetlerden biri de demo hesaplardır. Zira bu hesaplar sayesinde hiç para kaybetme riski olmadan dilediğiniz gibi işlem yapabilir, uzun süre kendinizi sınayabilir ve tüm bu süreç boyunca harikulade deneyim kazanabilirsiniz. Tabii ki kullandığınız para gerçek olmadığı için ileride gerçek para ile yapacağınız yatırım sırasında yaşayacağınız psikolojik durumla bu durum arasında farklılıklar bulunacaktır. Dolayısıyla kendinizi sanki gerçek paranızı harcıyormuş gibi konumlandırarak bu deneyimi elde etmeniz son derece önemlidir.

Yanlış Aracı Kurum Seçimi

Forex piyasasında yapacağınız her işlemi belirleyeceğiniz ve üzerinde hesap açacağınız bir aracı kurum sayesinde gerçekleştirebilirsiniz. Bu da söz konusu aracı kurumunun olabilecek en iyisi olmasını gerektirir. Peki, en iyi aracı kurumu nasıl belirleyebilirsiniz?

Öncelikle ilgili aracı kurumun Sermaye Piyasası Kurulu tarafından verilen aktif faaliyet lisansına sahip olması gerekmektedir. Burada söz konusu lisansın aktif olup olmadığı çok önemlidir. Zira bazı aracı kurumlar geçmişte ilgili lisansa sahip olmalarının yanı sıra güncel olarak söz konusu lisansın kullanımına duraksama getirilmiş olabilir. Bu konuda en doğru ve güncel bilgiyi SPK’nın internet sitesi üzerinden alabilirsiniz.

Bazı yerli yatırımcılar daha yüksek kaldıraç oranları sunabilmeleri ve diğer bazı sebeplerden ötürü yurt dışında faaliyet gösteren aracı kurumları seçebilmektedirler. Bu seçimin beraberinde birçok konuda risk artıcı getirileri olduğunu bilmek gerekir. Zira söz konusu aracı kurumun Türkçe destek sunmaması halinde birçok yanlış anlamaya ve dolayısıyla da zarar etmeye varabilecek durumlar ortaya çıkabilmektedir. Diğer yandan ödemeler ve kullanılan araçlar açısından da bir olumsuzluk ortaya çıkma ihtimali daha fazladır. Eğer aracı kurum üzerinden eğitim almayı düşünüyorsanız yine Türkçe desteği olmaması nedeniyle ilgili kurumun yabancı dildeki eğitimleri sizin için pek de anlamı ve yararlı olmayacaktır.

Son olarak seçeceğiniz aracı kurumun bilgi ve iletişim teknolojilerini adeta kusursuz bir şekilde kullanması gerekir. Zira al sat emirlerini ve diğer tüm işlemlerinizi söz konusu aracı kurumunun internet sitesi üzerinden açılacak olan hesabınız veya mobil uygulamalar üzerinden yapacağınız için bu hizmeti sağlayan tüm teknoloji araçlarının, yazılımlarının ve ekipmanlarının üst düzey olması gerekir.

Al Sat Emirlerini Doğru Tanımamak

Forex piyasasında para kazanabilmek ve gerçek para ile işlem yapabilir hale gelmek için ciddi bir emek ve yine ciddi bir zaman dilimi harcamış olmak gerekir. Ancak al sat emirlerini tanımamak, karıştırmak ya da eksik bilgi sahibi olmak tüm bu sürecin ortaya koyduğu anlamı ortadan kaldırabileceği gibi yıllarca biriktirerek elde ettiğiniz birikime de zarar verebilir. Dolayısıyla forex’teki al sat emirlerini, emir verirken belirleyebileceğiniz öngörü ve sınır bildirimlerini doğru yapmak oldukça önemlidir. Ayrıca bu sayede olası kâr ve zarar durumların da herhangi bir şey yapmanıza da gerek kalmadan işlemi kapatabilirsiniz.

Sürekli İşlem Ortamına Ayak Uyduramamak

Gerçek piyasada gerçek parayla işlem yapabiliyorsunuz ve işler pek fena gitmiyor diyelim. Ancak demo hesap üzerinde gözlemlediğiniz ve gerçek hesap ile de emin olduğunuz üzere forex piyasası haftanın beş günü ve günün yirmi dört saat canlı olan bir dünya. Diğer yandan tüm dünyadaki gelişmelerin doğrudan yansıdığı bir mecra. Haliyle tüm dünyadaki gelişmeleri, olayları, görüşleri ve daha birçok şeyi takip etmeniz gerekiyor. Hatta takip etmeniz de yetmeyerek onları değerlendirmeli ve öngörülerinizi şekillendirirken göz önünde bulundurmalısınız.

Peki, buna ayak uydurmakta zorlanıyor musunuz? Eğer cevabınız kesinlikle zorlanmıyorum şeklindeyse pek de sorun yok. Ancak süreç boyunca yaşayacağınız stresin yanı sıra tüm bu hızlı veri akışı ile birlikte hem zihin, hem beden hem de ruh pek kolay yorulabilir. Tüm bu yorgunluklar hata yapma riskini de artıracağı için söz konusu ritme gerçekten ayak uydurup uyduramadığınızı duygusal yanıtlardan uzak bir şekilde ve olabildiğince somut yanıtlarla gözden geçirmelisiniz.

İki Ucu Keskin Bıçak: Kaldıraç Sistemi

Kaldıraç sistemi forex’i forex yapan ana özelliklerden biridir. Birçok yatırımcının bildiği üzere, mevcut paranın belli bir oranda katlanacak şekilde ele alarak değerlendirilmesi şeklinde ifade edebileceğimiz kaldıraç sistemi belirlenen oran doğrultusunda riski de artırmaktadır.

Kaldıraç sistemi ülkemizde 1:100 oranına kadar kullanılabilmektedir. Bu sayede bir dolarınız 100 dolar seviyesinde işlem görebilecek bir şekilde tanımlanır. Ancak olası bir zararda da zararı kaldırabilme aralığınız daralacak ve dolayısıyla da 3 pip’lik kayıp yola devam etmenizi sağlayabilecek bir telafi sayısı iken yüksek kaldıraç kullanmanız halinde aynı kayıp işlemin otomatik olarak kapanması ve yatırdığınız miktarın kaybedilmesi anlamına gelebilmektedir.